حمایت معماران  وگروه های مختلف معماری از  اهدای جایزه ملی معماری انقلاب اسلامی

حمایت معماران وگروه های مختلف معماری از اهدای جایزه ملی معماری انقلاب اسلامی

معماران وگروه های مختلف معماری پیرو مصوبه شورای هنر شوای عالی انقلاب فرهنگی مبنی...
شورای هنر کلیات جایزه ملی معماری انقلاب اسلامی راتصویب کرد

شورای هنر کلیات جایزه ملی معماری انقلاب اسلامی راتصویب کرد

چهارمین جلسه شورای هنر شورای عالی انقلاب فرهنگی به ریاست سید عباس صالحی وزیر...
با مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی هنر بودن معماری به رسمیت شناخته شد

با مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی هنر بودن معماری به رسمیت شناخته شد

با مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی هنر بودن معماری به رسمیت شناخته شد به گزارش...

روایتی از شکوه معماری اسلامی

معماری اسلامی چند صباحی است همهمه ای شده است ميان جامعه معماران که برخی با اضافه کردن اصطلاح ایرانی از نظر خود نسخه معماری را پيچيده اند و به راه حل معماری آینده رسيده اند اما زمانی که از آنها میخواهيد تعریفی از معماری اسلامی– ایرانی داشته باشند تعریف مشخصی از این سبک معماری ندارند به غير از مثال هایی از چند بنا که با قوس و گنبد تعریف میشود٬ از این رو به دنبال برگزاری کارگاهی که با هدف اسلامی کردن معماری از سوی بنياد معماری انقلاب اسلامی برگزار میشود با علی ریاحی نبی مدرس این کارگاه به چگونگی اسلامی شدن معماری که از اهداف این برنامه است پرداختيم. شيخ علی ریاحی نبی٬ مجتهد و متخصص تاریخ اسلام است و در زمينه های تاریخ اسلام٬ فقه٬ اصول٬ علم الحدیث و تفسير صاحب کتب و مقالات متعدد بوده است. وی از شاگردان علامه عسکری است و با علومی مانند فقه و اصول فقه٬ علم رجال و درایه٬ علم الحدیث٬ تفسير قرآن٬ فلسفه صدرائی و عرفان مصطلح عرفان ابن عربی٬ تاریخ اسلام و تاریخ ایران باستان٬ادبيات فارسی٬ ریاضيات و هنرهایی مانند موسيقی٬ تئاتر و بعضی هنرهای تجسمی آشنایی و زمينه تحقيقی دارد. وی پس از اخذ دیپلم٬ تحصيلات دانشگاهی و حوزوی را در کنار هم آغاز کرد. این استاد دانشگاه در مسئوليت های خود مشاور مدیر کل موسيقی وزارت ارشاد٬ مشاور مذهبی در حوزه هنری و عضو شورای مناسبت های این مرکز و مدیر مرکز فقه بنياد معماری انقلاب اسلامی را نيز برعهده دارد. ریاحی نبی درباره اسلامی شدن برخی ضوابط معماری به ایران 7 توضيح داد: گروه احتجاج فعاليت اصلی اش را با مباحث فقهی آغاز و سپس دوستان ما دامنه فعاليت ها را گسترش داده و بحث قرآن و حدیث را نيز اضافه کردند و از آنجا که بسياری از اعضای این گروه با هنر آشنا بودند٬ فقه را از مباحث سنتی بازتر نگریسته و به موسيقی٬ تئاتر٬ سينما و معماری از نگاه فقهی توجه بيشتری نشان دادند چرا که تمامی این موارد در فقه مطرح است زیرا فقه آن اعمالی را بررسی میکند که در زندگی روزمره مطرح است٬ اینجا هم همين است٬ یک انسان متشرع یعنی کسی که میخواهد دینی زندگی کند٬ باید تکليفش را با آنها روشن کند که آیا انجام این کار از نظر اسلام مجاز است یا نه؟ آیا الزاما باید انجام بشود یا اختيار است در انجامش؟ آیا انجامش بهتر است و یا فرقی نمیکند؟ این میشود فقه و طبيعتاً تمام وجوه زندگی را در برمیگيرد٬ یعنی یک انسان با هر مذهبی بالاخره نسبت به اعمال خود باید تکليفش را بداند که مسائل هنری هم بدین گونه است. معماری اسلامی مثل سایر موارد باید اسلامی بودنش را از منابع اسلامی بگيرد بنابراین اعتقاد٬ سليقه و تصورات انسان های متشرع منبع اسلامی نيست. علامه ریاحی در ادامه٬ نگاه به دین را در مسائل مختلف از جمله معماری نکته اساسی دانست و گفت: نکتهای که بسيار مهم است و باید بدان توجه داشت اینکه نه تنها در فقه و هنر بلکه در بسياری از اصول اعتقادات که به درون انسان باز می گردد٬ بسياری از ما فکر میکنيم دین آن چيزی است که ما می دانيم و اعتقاد آن چيزی است که در طول سالها به ما آموخته اند. این آموزه ها از منبر و مسجد و از رادیو و تلویزیون کسب شده٬ حتی از عمه و خاله هم کسب شده و حالا میخواهيم دین واقعی را بر اساس این آموزههای درهم و برهم که مخلوطی از سره و ناسره است٬ به خودمان و دیگران تحميل کنيم. این در حالی است که دین اساس و پایه است و این انسان ها هستند که باید سليقه خود را مطابق دین کنند٬ نه اینکه دین را مطابق سليقه خود قرار دهند. به بيان دیگر بسياری از ما دین را با آرای خود تعبير و تفسير می کنيم٬ یعنی افکار خودمان را دین میپنداریم٬ در صورتی که دین توسط پيامبری آمده و معتقدین به آن باید همانگونه که خدا و رسولش گفته اند فکر کنند. این مسأله در بخشهای مختلف فروع فقهی هم وجود دارد٬ از جمله در مباحث فقه و هنر که معماری هم شاخه ای از آن است. در معماری٬ بحث معماری اسلامی بسيار مطرح می شود. بعد از ملاحظه نظرات معماری اسلامی که برخی معماران مطرح می کنند و بر آن پافشاری دارند به این نتيجه می رسيم که این نظرات ناشی از شخصيت خود افراد است یعنی افرادی هستند متدین و مقيد به دین و در فضای سياسی حزب اللهی و آشنا با فضای مسجد وحسينيه که در طول این سال ها یک سری ذهنيت ها را برای خود ساخته اند و کار حرفهایشان نيز با کارهای مذهبی گره خورده٬ بنابراین تصور میکنند معماری اسلامی آن چيزی است که آنها فکر میکنند٬ در حالی که معماری اسلامی مثل سایر موارد باید اسلامی بودنش را از منابع اسلامی بگيرد. همين نگاه های ناشيانه به منابع دینی است که بعضی معماری اسلامی را با معماری صفویه یا سلاجقه اشتباه میگيرند. بنابراین سليقه و تصورات بنده و شما یا معمارهای متدین و پای منبر بزرگ شده٬ منبع اسلامی نيست بلکه منبع اسلامی شامل قرآن سنت و عقل میشود که البته کثيری از علمای ما «اجماع» را نيز به آن اضافه میکنند. حال این کارگاه با هدف شناسایی و تجزیه و تحليل بيانات قرآن در حوزه معماری و بررسی درستی یا نادرستی برداشته هایمان از آیات مورد نظر آغاز میشود و بعد هم نوبت به بخش روایات میرسد که بحث مفصلی دارد و قبل از آن که وارد بررسی متن آنها بشویم٬ لازم است٬ اعتبار آنها را بسنجيم. عقل هم که همه جا باید حضور داشته باشد. به بيان دیگر این جلسات با این هدف که قرآن و معصوم در مورد معماری چه بيان فرموده اند و اینکه آیا آن برداشتی که ما از این دو داریم درست است یا نه؟ برگزار می شود. این استاد دانشگاه در ادامه با اشاره به مسجد ولی عصر که نمونه ای از بناهایی است که با مخالفت ها وموافقت هایی از سوی معماران رو به رو شده است٬ تعریف معماری اسلامی از سوی بعضی از معماران را نشأت گرفته از برداشت های ذهنی خودشان دانست و ادامه داد: ماجرای مسجد ولی عصر که چندین سال پيش هياهویی به همراه داشت وسپس فروکش کرد و دوباره ماجراهایی را در ماه های گذشته به همراه داشت٬ میتواند مثالی باشد از نگاه معماران به سبک معماری اسلامی چرا که به دنبال جریانات مسجد ولی عصر٬ از من نظر خواهی شد و من با تحقيق در مورد این بنا و پيگيری هایی در این زمينه و مطالعاتی که در مورد گفته های موافقان و مخالفان داشتم٬ به نظرم رسيد هردو گروه به ویژه مخالفان طرح فعلی بياناتشان اصلاً از نظر دینی جنبه علمی ندارد و بيشتر ناشی از تصورات و حتی بعضاً تخيل و توهم است. به عنوان مثال بحث لند اسکيپ (چشم انداز٬ محوطه سازی)که طراحان فعلی این مسجد به آن اشاره داشتند٬ یکی از مسائل معرکه آرا بود و به عنوان نقطه ضعف از طرف مخالفان آن مطرح میشد. وی در آخر با اشاره به سلسله جلسات فقه اسلامی و معماری ایرانی که به همت٬ بنياد معماری انقلاب اسلامی وگروه تحقيقات علوم و معارف اسلامی احتجاج درحال برگزاری است٬ خاطرنشان کرد: در این کارگاهها سعی شده مباحث فقهی در حوزه معماری بيان و بررسی شود که اميدوارم بتواند شروع خوبی باشد تا در گام بعدی بتوانيم این جلسات را تبدیل به مناظره کنيم.

معماری اسلامی­ ایرانی یا معماری ایرانی – اسلامی باید از زبان ها به چشم ها و باورها سرایت کند و این امر باور پذیر نخواهد بود جز با تحقيق و بررسی که قانون را تحت لوای خود بگيرد.

زهرا ابراهیمی

به نقل از روزنامه ایران



تاریخ : 1394/2/30 | 1644 بازدید